Kiçik peykimiz Ayın böyük təsiri

Dostlarınla Paylaş

1961-ci ildə, Amerika Birləşmiş Dövlətlərinin atdığı kosmos mekik-inin içindəki Neil Armstronq və qrupu bütün bəşəriyyət üçün böyük bir addım atdıqlarını deyərək hamımızın yaddaşlarında yer almışdır.

O günlərdən bu zamana, Ayı dünyamızın ətrafında fırlanan həyatın olmadığı bir ulduz hissəciyi kimi görməyib elmi araşdırmalarla onun varlığının planetimiz üçün imtina edilməz olduğunu ortaya qoyuruq. Mövsümlərdən gecə-gündüz fərqlərinə çevrəmizdəki meyldən iqlimsəl hadisələrə qədər yaşadığımız planeti əlverişli edən əslində Ayın tam özüdür. Məsələ bir az açmaq lazım gəlsə; Ayın planetimizə olan məsafə bundan on minlərlə il əvvəl indikindən çox daha yaxındı. Bu yaxınlıq o qədər çox idi ki Dünya ilə Ay arasındakı itmə-çəkmə qüvvə dünyamızın Günəş ətrafındakı orbitində 23.27 dərəcəlik bir meylə səbəb olmuşdur. Mövsümi dövriyyələr, şimal və cənub yarımkürələrdə fəsil keçidləri bu mail sayəsində olur. Bu meylin olmadığını düşünsək qütblərdə Günəş işığının heç bir zaman görünməyəcəyini və ekvadordakı hər yerin çöl olacağını, Dünyanın hər yerində gecə gündüzün həmişə 12 saat olacağını qeyd etməliyik. Yəni dünyamız biz canlılar üçün məhdud bir sahədə baş verəcək bir yer halına gəlirdi. Ən mühümlərindən biri də iqlim hadisələrinin çox daha çətinləşdirici hal alması olardı. Bu itələmə çəkmə qüvvə on minlərlə il sonra belə öz təsirini göstərməkdədir. Gel-gitler bu qüvvənin konkret nümunələridir. Gəl-getlər günümüzdə də iklimsel hadisələrdə mühüm rol oynayır. Okeanlarda yüksələn dalğalar isti sular ilə soyuq suların müəyyən bir istiqamətdə dövriyyə etməsi üçün lazım olan enerjini təmin edir. Bu axınlar sayəsində yağışlar küləklər yaranır.

Bəs sadəcə Dünya ilə məhdud qalmayıb birbaşa bizə də təsiri olduğunu desələr? Nyu-york və London polis departamenti qeydlərini araşdıraraq aparılan elmi ataştırmaya görə Ayın dövriyyəsinin 29-cu günü, yəni dolu ay dövründə cinayət nisbəti digər dövrlərə nisbətən daha artır. Bu artım hər dolu ay mərhələsində davam etməkdə olub. Elm adamları məsələyə tam bir aydınlıq gətirməsələr də meydana gələn maqnetik sahənin insan sinir sistemində mənfi təsirə səbəb ola biləcəyi üzərində dayanırlar.

Həyatımız üçün bu qədər əhəmiyyətli olan peykimizin mövcudluğu ilə bağlı gün işığına çıxmamış bir çox yeni məlumat isə üzə çıxmağı gözləyir. O zamana qədər yalnız vizual olaraq deyil, təsirli formada da hamımızın heyranlığını üzərinə çəkməyə davam edəcək.

© qarmag.com

478 total views, 1 views today

FİKİR BİLDİR